شماری از باشندهگان ولایت بادغیس ادعا میکنند که صرافان محلی در این ولایت، دالرهای سفید را یک افغانی پایینتر از نرخ بازار مبادله میکنند. به گفته این باشندهگان، با وجود نو و سالم بودن بانکنوتهای سفید دالر، صرافان به بهانههای مختلف، این نوع دالر را ارزانتر از دالرهای سبز خریداری میکنند. جلیل احمد، یکی از […]
شماری از باشندهگان ولایت بادغیس ادعا میکنند که صرافان محلی در این ولایت، دالرهای سفید را یک افغانی پایینتر از نرخ بازار مبادله میکنند.
به گفته این باشندهگان، با وجود نو و سالم بودن بانکنوتهای سفید دالر، صرافان به بهانههای مختلف، این نوع دالر را ارزانتر از دالرهای سبز خریداری میکنند.
جلیل احمد، یکی از باشندهگان بادغیس، میگوید:”من ۷۰۰ دالر برای تبدیل به صرافی بردم که از این میان، ۲۰۰ دالر آن سفید، نو و کاملاً سالم بود؛ اما صرافان دالرهای سفید را یک افغانی پایینتر از دالرهای سبز تبدیل کردند، واقعاً این کار ظلم است.”
محمد رحیم، یکی دیگر از باشندهگان بادغیس نیز میگوید:”همه اینها دالر است، اما صرافان میان آنها فرق میگذارند و دالر سفید را یک یا نیم افغانی پایینتر از دالر سبز و نرخ بازار میخرند، امیدواریم در این مورد توجه جدی صورت گیرد.”
در همین حال، صرافان مارکت شهر قلعهنو تفاوت در نرخ تبادله دالر سفید و سبز را بهگونه کامل رد نمیکنند، اما دلیل آن را وضعیت معاملات در حوزه غرب کشور میدانند.
غلام فاروق رحیمی، رئیس اتحادیه صرافان بادغیس، میگوید:”این موضوع در سراسر افغانستان وجود دارد، بیشتر بانکنوتهای سفید کهنه، تاریخدار و مندرس هستند، به همین دلیل علاقه چندانی برای خرید آنها وجود ندارد.”
وی تأکید میکند که در هرات نیز چنین وضعیتی حاکم است و از آنجایی که بازار معاملات بادغیس بهشدت متأثر از بازار هرات است، دالر سفید یک افغانی پایینتر از دالر سبز مبادله میشود.
در حالی از تبادله پایین بانکنوتهای سفید دالر سخن زده میشود که معاملات روزمره و پرداختها میان بانکها و مشتریان نیز، دستکم ۱۰ تا ۲۰ درصد با همین نوع دالر و “دالر خورد یا میده” انجام میشود.
از سوی دیگر، آگاهان امور اقتصادی به این باورند که این اقدام، نوعی تفکیک قیمت دالر بر اساس کیفیت، تاریخ چاپ و نوع نشر آن محسوب میشود.
صفیالله صفا افضلی، یکی از آگاهان امور اقتصادی، علت تفاوت در مبادله دالر سفید و سبز را وجود بازار غیررسمی در کشور، نقدمحور بودن معاملات، باور صرافان به عدم قابلیت انتقال این نوع دالر به بیرون از کشور و نیز تمایل کم مشتریان به پذیرش آن عنوان میکند.
افضلی میافزاید که بانکها و صرافان بهمنظور حفظ نقدینهگی و جلوگیری از بروز مشکل در پرداختها، درصد مشخصی از “دالرهای خرد یا میده” را در اختیار مشتریان قرار میدهند تا در معاملات روزمره مورد استفاده قرار گیرد.
به باور آگاهان، رویه متفاوت در مبادله انواع دالر و همچنین موجودیت پولهای با ارزش درجه دوم و سوم در معاملات، باعث ایجاد حرجومرج در بازار، زمینهساز سودجویی و در نهایت موجب کاهش اعتماد شهروندان به پول میشود.
با این حال، بانک مرکزی افغانستان تفاوت در معاملات ارزها را خلاف اصول میداند و بر پیگری آن تأکید میورزد.
حسیبالله نوری، سخنگوی بانک مرکزی افغانستان، میگوید:”این بانک به تمامی صرافیها، بانکها و نهادهای عرضهکننده خدمات پولی هدایت داده است تا دالر سفید را نیز برابر با دیگر بانکنوتها و مطابق نرخ رسمی تبادله کنند.”
وی تأکید میورزد که شهروندان میتوانند شکایات خود را در مورد تبادله پایین دالر سفید با بانک مرکزی شریک سازند تا با متخلفان برخورد قانونی صورت گیرد.
این درحالیست که در برخی مواقع تبادله دالر خورد یا میده نیز برای مشتریان درد سر ساز بوده و حتی چندین افغانی پایین تر از نرخ بازار مبادله میشود.
